Tương lai sự nghiệp của sinh viên

Sự thật mà phần lớn sinh viên nhận định chưa chính xác cả khi ra trường

Nhập cuộc. Bạn bước vào hành trình học tập mới sau tốt nghiệp. Thành tích và phương pháp học tập (hay cách hoạt động) của bạn thể hiện qua điểm số. Vì vậy bạn thường sẽ dùng cách thức đã có vào môi trường mới. Để đạt được (hoặc xây dựng) tương lai của mình. Vấn đề là bạn chưa hiểu rõ điều gì sẽ ngăn cản mục tiêu (sự nghiệp) trong môi trường mới. Thiếu sót nội tại lớn nhất khiến hầu hết sinh viên (gồm cà bạn) trong và sau khi ra trường gặp vất vã trong sự nghiệp. Bài viết này là bước đầu để bạn giảm thiểu những rào cản trên đường đến với mục tiêu. Và chọn ra công cụ (làm việc) phù hợp để đến với “điều bạn muốn”. Câu chuyện sau là mở đầu để bạn nắm bắt nội dung. Nó như sau.

Lời khuyên chân thật

Đang thảnh thơi trên ghế đọc báo, người đàn ông hạ tờ báo đang cầm trên tay và nói với con trai (đang ngồi gần đó) rằng:

“Hãy lấy vợ đi! Cô ấy sẽ san sẻ mọi nỗi phiền muộn và khó khăn của con”.

“Nhưng con chẳng có nỗi phiền muộn hay khó khăn gì cả!” – người con đáp.

“Rồi sẽ có con ạ. Ngay sau lễ cưới thôi!”

Một chuyện hài. Nó liên quan gì đến bạn?

Một góc nhìn thực tế. Có những việc bạn buộc phải đối mặt, để xây dưng sự nghiệp của mình. Giờ là lúc bạn quan sát những gì bạn gặp. Một ý định tương lai nào đó đã đưa bạn vào môi trường học tập và làm việc mới. Mọi việc bắt đầu từ đây.

Sư phân chia chuyên ngành

Cơ chế. khi vào môi trường học tập mới, bạn sẽ buộc phải tiếp thu những kiến thức chung. Sau đó từ những kiến thức đã học, bạn sẽ phải chọn chuyên ngành cho mình. Vậy những mục tiêu nghề nghiệp ban đầu (trước khi ứng tuyển vào trường) của bạn có bị ảnh hưởng gì không?

Một số trường hợp, những gì bạn đề ra ban đầu cho đến lúc ra trường sẽ không bị việc phân chuyên ngành ảnh hưởng. Vì vậy nếu không có thay đổi của việc phân ngành, bạn có thể yên tâm hơn. May mắn vượt qua trở ngại đầu tiên, định hướng nghề nghiệp của bạn vẫn có khả năng cao bị trật hướng. Biểu hiện đầu tiên xuất hiện.

Ăn mừng

Bạn đã vượt qua kỳ thi tốt nghiệp. Bạn đã dồn rất nhiều công sức trước đó. Việc đúng đắn nhất sau khi phải dành quá nhiều sức lực là ăn mừng và nghỉ ngơi (một chút). Bạn có nghỉ ngơi chút nào, khi vào môi trường mới?

Nhiều khả năng là có. Một số trường hợp quá đà thì thời gian nghỉ mệt sẽ nhiều hơn (có thể là trong nằm đầu). Đến khi bạn tiếp tục hành trình mới, bạn thường không phát hiện ra việc mục tiêu tương lai đã có chút khác biệt so với định hướng (ban đầu). Phương pháp hoạt động bạn sử dụng bộc lộ khuyết điểm. Đó là gì?

Động lực

Khi bạn trở lại với nhiệm vụ chính, việc học có thể gây chút áp lực. Nếu bạn nghỉ xả hơi lâu hơn, áp lực học tập của bạn sẽ nhiều hơn. Dù thế nào thì những biểu hiện trong suy nghĩ của bạn cũng đang lên tiếng cảnh báo. Đó là gì?

Đôi lúc bạn thấy phải học mấy môn học chẳng biết để làm gì. Một số trường hợp thì bạn thấy môn học chán ngắt. Biểu hiện chính xác nhất cảnh báo định hướng của bạn có vấn đề là bạn chẳng thấy động lực gì với các môn học. Các môn học trở thành áp lực để bạn phải chạy, phải học một kiến thức đáp ứng cho kỳ thi. Bạn bị cuốn đi.

Nếu không vấp phải những việc trên, quan điểm (hoạt động) của bạn đã đảm bảo được vấn đề tinh thần. Dù vậy phương pháp (làm việc) của bạn thế nào? Thực trạng sẽ cho bạn biết.

Những tình huống quá tải

Ngày một nhiều việc. Bạn đối mặt với nhiều việc phát sinh. Môi trường mới đòi hỏi phương pháp phù hợp. Cách thức học tập cũ của bạn dựa vào lịch làm việc cố định. Và việc của bạn là phải chuẩn bị đầy đủ trước sự kiến để ra (vd: ngày thi). Bạn có để ý đến việc cải thiện phương pháp?

Việc dễ thấy là có những lúc công việc dồn lại trong thời gian ngắn. Nếu nhìn tổng thể từ thực tế (để hành động), việc đạt mục tiêu gân như không khả thi. Ví dụ bạn phải thi vài môn rất khó trong thời gian chuẩn bị vài ngày (không thể nào ôn kịp). Bạn có gặp tình trạng đó chưa?

Bạn đã thấy gì từ cách hoạt động của mình?

Kết quả học tập (của bạn) bị ảnh hưởng. Suy nghĩ của bạn chưa rõ ràng trong cách sử dụng thời gian. Thực tế định hướng nghề nghiệp theo bạn biết là một đích đến. Và bạn chưa có cách sắp xếp công việc phù hợp, để đạt mục tiêu.

Bạn đang sử dụng phương pháp lịch hoạt động (theo yêu cầu- từ trường) từ thời phổ thông để áp dụng trong môi trường học tập mới (môi trường hoạt động độc lập). Vì vậy trong môi trường mới, lịch làm việc của bạn sẽ phải thay đổi. Để tương thích với điều kiện và nhu cầu cụ thể của bạn. Đồng thời phương pháp làm việc của bạn phải đáp ứng được cả việc tuân thủ lịch cố định do trường đưa ra (lịch học, thi,…). Cách sử dụng thời gian (kiểu phổ thông) của bạn đang thiếu điều gì?

Cách bạn sử dụng thời gian

Thói quen. Cách thức lên lịch bạn đã biết từ lịch học (như hồi tiểu học). Bạn hướng đến một mục tiêu bằng cách lên lịch (đặt mục tiêu) và thực hiện chia nhỏ các việc phải làm, trước khi đến được mục tiêu. Nếu mục tiêu lớn, việc của bạn sẽ nhiều hơn (gần như dày đặc) và bạn chưa nhận thấy việc bạn phải làm giống một cái máy (chạy theo lịch). Vậy bạn có phải là một cái máy không? 

Phương pháp sử dụng thời gian của bạn thường thiếu việc thích ứng, cải thiện hiệu quả và phương pháp kiểm tra. Không ai hướng dẫn bạn việc quản lý thời gian và quản trị thời gian khác biệt thế nào. Đó cũng là khác biệt giữa hoạt động trong môi trường tuân thủ (theo yêu cầu) và môi trường tự hoạt động. Chính xác là bạn cần biết điều gì đầu tiên?

Các loại hình quản lý thời gian

Từ vai trò bạn đảm nhân, mọi việc bạn làm là công việc. Sau khi ra trường và làm việc, bạn sẽ đảm nhận một vai trò cụ thể trong việc kinh doanh. Thời gian bạn hoạt động ở trường là giai đoạn chuyển tiếp, để bạn hoạt động trong thực tế (công việc). Một sự chuẩn bị.

Nói cách khác những yêu cầu về hiệu suất công việc thực tế định hình các loại phương pháp sử dụng thời gian khác nhau. Bạn phần nhiều đang dùng công cụ cơ bản (nếu không muốn nói tối giản). Trong khi không ai giải thích với bạn về công cụ bạn đang dùng. Vì vậy đã đến lúc quan sát thực tế.

Trước hết, khi học tiểu học, bạn bắt đầu với các lịch biểu cố định. Lớn lên, khi nhận diện lịch làm việc đó, bạn bắt đầu ứng dụng nó. Đơn giản nhất là dạng thông báo về một ngày quan trọng nào đó. Ví dụ như là ngày sinh nhật của người bạn quen. Bạn đã dùng nó rồi phải không? Chúng được xếp thành nhóm các công cụ nhắc nhở.

Dù vậy phương pháp này dần để lộ khuyết điểm, khi bạn làm một việc phức tạp hơn. Công việc không thể hoàn thành trong một ngày. Bạn cần có thời gian để chuẩn bị, trước khi ngày (phán xét) đó đến. Lịch làm việc của bạn bắt đầu gắn thêm những việc phải chuẩn bị trước đó. Chúng được xếp thành nhóm công cụ lập kế hoạch và chuẩn bị.

Tiếp đó, công việc càng lúc càng nhiều hơn với các vai trò bạn làm. Ở trường thì phải tham gia hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ,… Còn khi đi làm bạn sẽ đụng các việc như: công ty tăng ca, thăng chức, gia đình, chuyện vợ con, đổ bệnh,… Bạn gặp những trường hợp trùng lịch. Việc này đè lên việc khác. Bạn quá tải. Bạn phải lựa chọn làm gì?

Một phương pháp mới hơn đã nảy sinh, để bạn làm việc có nhiều kết quả hơn. Nó áp dụng nguyên lý số ít trọng yếu (nguyên lý 80/20 hay Pareto). Với bước quan trọng là phân biệt việc có mức độ quan trọng cao hơn (hoặc khẩn cấp hơn), để bạn làm trước. Vì bạn không thể làm hai việc trong cùng một thời điểm. Nên làm việc quan trọng nhất là tất yếu. Càng nhiều càng tốt.

Mọi việc với bạn giờ đã là thói quen. Bạn muốn quản lý mọi thứ, tăng hiệu suất. Bạn biến mình thành một cái máy. Dù vậy vẫn gặp trường hợp vỡ kế hoạch. Cảm thấy bức xúc, bị gián đoạn, vì những chuyện phát sinh đột ngột (từ: gia đình, sự cố,…). Bạn bỏ qua và tiếp tục làm việc. Tuân thủ kế hoạch. Các công cụ lúc này xếp vào nhóm đặt kế hoạch, ưu tiên và kiểm soát.

Đó là thực tế công việc. Bạn đang sử dụng loại công cụ nào? Không quan trọng. Vì tư tưởng các công cụ trên đã đặt dấu ấn lên bạn (thói quen). Bạn muốn quản lý mọi việc, bất chấp cả nhận định thực tế (hay thay đổi hoặc có phát sinh). Cái khó là cuộc sống luôn biến đổi, trong khi kế hoạch thì cố định. Bạn sẽ làm gì?

Tình thế ép buộc

Kế hoạch làm việc là điều tất yếu phải có. Kế hoạch của bạn thường thiếu tính linh động, vì áp theo tiến bộ khoa học tự nhiên. Thực tế, những vận dụng của khoa học tự nhiên là nguyên nhân tạo nên điểm mạnh trong năng suất làm việc ngày nay. Dù vậy chia lịch theo kiểu tính toán, ước lượng (thuộc khoa học tự nhiên) đôi lúc không nên áp lên những giới hạn thể chất và tinh thần của bạn (thuộc khoa học xã hội).

Hệ quả nảy sinh, khi thực tế mong muốn của bạn không phải là năng lực của chính bạn. Hoạt động của cá nhân chỉ tuân theo quy luật tự nhiên chứ không theo ước muốn của bạn. Dễ thấy nhất là bạn không thể liên tục làm việc mà không có thời gian nghỉ ngơi. Và đó là lý do bạn phải tạo ra loại lịch có thể thay đổi theo thực tế.

Bạn phải bước đến việc quản trị thời gian. Việc xây dựng được loại lịch phù hợp với chính bạn đòi hỏi bạn phải có một tầm nhìn đúng (một tầm nhìn tạo ra động lực). Đồng thời tích hợp trên đó là việc cải tiến, kiểm tra. Kiến thức nền tảng và các bước để xây dựng kỹ năng quản trị thời gian là điều bạn cần chuẩn bị, trước khi ra trường. Bạn phải thu nạp chúng.

Vì trường học thường tin vào khả năng thích nghi của bạn (nên hiếm ai hướng dẫn bạn). Nói cách khác là để bạn tự bơi. Vấn đề là quá nhiều trường hợp đuối nước (cả sau khi ra trường). Vậy bạn cần biết gì?

Có phải định hướng nghề nghiệp, cuộc sống, công việc đều nằm trong việc bạn sử dụng thời gian?

Chi tiết về cách thức sẽ được cung cấp thêm qua địa chỉ sau: Xem tại đây.

Tái bút

Một việc hiếm ai nói. Có lẽ bạn từng nhận lời khuyên về định hướng nghề nghiệp. Chọn trường học, để sau này làm một việc nào đó. Điều đó có gì sai? Nếu nhìn vào thực tế cuộc sống, bạn sẽ thấy gì? Có nhiều người học xong thì làm nghề khác. Việc đó thật sự có nghĩa là gì?

Việc định hướng phải hòa hợp theo những yếu tố như môi trường, điều kiện cá nhân,…  vào từng thời điểm cụ thể. Ai có thể liên tục thực hiện việc định hướng cho bạn, ngoại trừ chính bạn?

Phần lớn sinh viên hiểu việc định hướng nghề nghiệp như một điểm đến, một công việc. Đó là cách nhìn chưa toàn diện. Nói đúng hơn thì dựa trên điều gì công việc được vận hành? Có phải cần có người vận hành? Vậy bạn phải hiểu thêm điều gì từ định hướng nghề nghiệp?

Đó là chính bạn. Định hướng nghề nghiệp là định hướng một lối sống của bạn. Khi đạt được mục tiêu (một công việc), bạn vẫn phải tiếp tục sống. Định hướng không mất theo mục tiêu nghể nghiệp. Nếu nó mất, bạn sẽ thấy những người phải đổi nghề (hay bị đào thải). Vì không đáp ứng được thực tế công việc và không biết mình là ai. Bạn sẽ phải làm gì?

Làm sao biết chắc mọi việc sẽ ổn, khi bạn không có phương pháp làm việc phù hợp trong môi trường mới? Cuối cùng thì ai sẽ sống cuộc sống của bạn? Ai sẽ phải học cách sử dụng thời gian của bạn?

Trường học có thể cho bạn một số kiến thức chuyên ngành quản trị. Vấn đề là ai sẽ thay bạn quyết định cuộc sống của mình?

Nếu thực tế là việc không thể tránh thì khi nào bạn phải chuẩn bị công cụ cho mình?

Nội dung chi tiết không thể trình bày trong một bài viết. Bạn sẽ có những hướng dẫn của cố vấn kinh tế tên tuổi (hàng đầu) nước  Mỹ, để chuẩn bị công việc sau này. Ông cũng là người đào tạo cho những công ty có tốc độ phát triển nhanh nhất (Fortune 500). Đồng thời là nơi các cá nhân phải có cách thích ứng với tốc độ công việc nhanh nhất. Bạn sẽ sớm biết về ông.

Những thông tin chi tiết giúp bạn tự xây dựng lịch làm việc trong môi trường công việc biến động và áp lực cao được cung cấp ở địa chỉ sau: Xem tiếp.  

Nếu bạn thử hỏi bạn thân của minh “bạn có phương pháp sử dụng thời gian không?”, người đó sẽ nghĩ rằng bạn cần phương pháp. Trong khi thực tế họ có lẽ đang đi trên những sự việc đã được trình bày ở trên. Họ thực hiện một phương pháp mang tên là “nhầm lẫn phương pháp”. Bạn có thể giúp gì được?

4 comments

  1. Reply

    I blog often and I truly appreciate your content. This article
    has truly peaked my interest. I am going to book mark your
    blog and keep checking for new details about once a week.
    I subscribed to your RSS feed too.

  2. Reply

    Pretty nice post. I just stumbled upon your blog
    and wished to say that I have truly enjoyed browsing your blog posts.
    After all I will be subscribing to your feed and I hope you write
    again very soon!

  3. Reply

    Helpful information. Fortunate me I discovered your site accidentally,
    and I am surprised why this twist of fate didn’t
    took place earlier! I bookmarked it.

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *